Beş Katmanlı “NEDEN?”

Neyi “neden” istediğinizi biliyor musunuz ya da bir şeyi istediğiniz zaman kendinize “neden” bunu istiyorum diye soruyor musunuz?

Çünkü insanlar genellikle neyi neden istediğinin bilincinde değildir. Hayat onları bir şekilde savurmuş olabilir. İnsanlar, bazen “neden istediğini” kendine sormaya vakti olmadığı için bazen de “neden” diye sorması gerektiğini düşünmediği için bu soruyu kendilerine sormuyor olabilirler. “Neden” diye sormak; isteme sebebimizi anlamak için önemli olduğu gibi bir sorunun kök nedenini anlamak için de önemlidir. İsteklerin de sorunların da kök nedenini bulmak aslında sanıldığı kadar zor değildir.

“İnsandan Öte” kitabının yazarı Theodere Sturgeon der ki;

Theodere Sturgeon

“Bir soruyu sorun ve onun ardından geleni ve onun da ardından geleni.”

Yani diyor ki; sorun, cevap verdikçe de sormaya devam edin. Aslında bu sözde bir teknik gizlidir. Bu tekniğin adı “Beş Katmanlı Neden”dir.

Beş Katmanlı Neden Nedir?

Neden?

Beş Katmanlı Neden, bir problemin gerçek (kök) nedenini buluncaya kadar “neden” sorusunun tekrarlanması ile uygulanan bir tekniktir. Buradaki 5 değeri sadece semboliktir. Kök nedeni bulana kadar ya da gerçekten neyi istediğinizi tespit edene kadar soruları devam ettirmek mümkündür.

Bir Kaizen Aracı Olan “5N”

Kaizen

Kaizen, adını Japonca “Kai” (değişim, gelişim) ve “Zen” (daha iyiye) sözcüklerinden alır. Küçük küçük de olsa iyileştirmelerin sistematik bir biçimde gerçekleştirilmesi ve alışkanlık haline getirilmesi yöntemidir. Ayrıca; iyileşme için büyük yatırımlar gerektirmeyen, tüm personelin yaratıcılıklarını ön plana çıkartan, çalışanlar tarafından uygulandığı için benimsenmesi kolay olan bir yöntemdir. Bütün yönetim sistemlerinin tohumu olan KAIZEN ürünün, hizmetin ve sürecin sürekli iyileştirilmesini hedefler.

Bir kaizen aracı olan 5N, işletmelerde var olan sorunların kök nedenleri bulunarak onları önlemek ister.

5N’e Basit Bir Örnek

Problem: Bir fabrikada makinenin birden durması

  1. Makine neden durdu?
    Çünkü aşırı bir yükleme oldu ve sigortası attı.
  2. Neden aşırı yükleme oldu?
    Çünkü yataklar yeterince yağlanmamış.
  3. Yağlama nede yeterli değildi?
    Çünkü yağ pompası iyi çalışmamıştı.
  4. Yağlama Pompası neden iyi çalışmamış?
    Çünkü titreşimlerden dolayı pompanın mili hasar görmüştü.
  5. Neden hasar görmüştür?
    Çünkü filtrajda bir hata olmuştu ve içeri metal parçası kaçmıştı.
Anthony Hopkins, Michael Dell, Michael Jordan, Serena Williams ve Tony Robbins

 “Neden” diye sormaktan çekinmeyin. Hem sorunlarınızın hem de isteklerinizin gerçek nedenlerini keşfedin. Ancak gerçek nedenlerini bulabildiğinizde ona gerçek bir çözüm geliştirebilirsiniz.

Zirâ, Anthony Hopkins, Michael Dell, Michael Jordan ve Serena Williams gibi alanlarında çok üst seviyede olan kişilerle çalışmış, hayatlarının dönüm noktasında onlara koçluk yapan Tony Robbins’in de dediği gibi:

“İçimizde bizi harekete geçiren görünmez güç etkinse, işte bu dünyadaki en önemli şeydir.”

Uzay’a ilk giden nugget’ı gördünüz mü? Bence hemen buraya tıklayabilirsiniz.

Bu yazı ve benzeri yazılara instagramdan ulaşmak isterseniz takip edebilirsiniz. Aynı zamanda sitemizin resmi instagram hesabını da takip ederseniz çok mutlu oluruz:  @theGEMBA